Św. Sebastian


Inwestytura brata i b. króla kurkowego Jerzego Turbasy

W niemieckim mieście Peine koło Hanoweru odbyły sie 18. Spotkania Strzelców Historycznych. Polskę reprezentowało 51 bractw. Był prezes Zjednoczenia Kurkowych Bractw Strzeleckich RP Adam Gołembowski.

W pierwszym dniu podczas mszy świętej w kościele św. Jakuba odbyła się inwestytura Rycerzy św. Sebastiana. Spośród 25 nowych Rycerzy był jeden Polak - Jerzy Turbasa z Krakowa. Ceremonii dokonali Wielki Mistrz Rycerstwa arcyksiążę Karl von Habsburg z księciem Charlesem Louisem de Merode. Josef Lohninger z Austrii zwyciężył w turnieju strzeleckim i został Europejskim Królem Strzelców Historycznych na lata 2015/2018.

Księciem został Niemiec Dirk Mikolajczak. W niedzielę, w ostatnim dniu imprezy odbyła się trwająca ponad 6 godzin parada wszystkich uczestników, którzy maszerowali z orkiestrami i flagami. Fot.: Marian Satała

 

 


Szibenik - inwestytura brata kurkowego Piotra M. Mikosza

W chorwackim mieście Sibenik 10 kwietnia 2015 r. odbyła się inwestytura rycerzy św. Sebastiana. Przybyli przedstawiciele najwyższych władz EGS z prezydentem Louisem Charlesem de Merode, prezesem Zjednoczenia Kurkowych Bractw Strzeleckich RP Adamem Gołembowskim i komturem V Komturii Rycerstwa św.  Sebastiana w Europie Pawłem Przychodniakiem.

W katedrze św. Jakuba w Sibeniuku zaszczytu przyjęcia w szeregi rycerstwa dostąpiło 17 braci, w tym z Polski: Józef Stanisław Górawski, Piotr Wojciech Jończyk, Piotr Michał Mikosz, Rejner Smolorz, Jacek Wicher, Dariusz Czesław Woźnicki i Leszek Zalewski. Tekst i fot. Marian Satała

 


Tuchola - nowi rycerze zakonu św. Sebastiana

Najważniejszym wydarzeniem w kalendarzu tegorocznych imprez strzeleckich były Europejskie Spotkania Bractw Kurkowych w Tucholi, zorganizowane w dniach 24–26 sierpnia przez Europejskie Stowarzyszenie Strzelców Historycznych (EGS), organizację integrującą bractwa kurkowe na Starym Kontynencie, które zrzesza ok. 6 mln członków. W spotkaniach, których gospodarzem była Tuchola, uczestniczyły delegacje z wielu krajów m.in. Belgii, Holandii, Chorwacji, Francji, Niemiec, Ukrainy, Czech oraz Polski. Krakowskie Bractwo Kurkowe reprezentowała ekipa królewsko-marszałkowska z królem kurkowym Kazimierzem Lorancem „Podhalańczykiem” i marszałkami Józefem Durbasem i Władysławem Kufrejem oraz ceremoniarzem Zdzisławem Grzelką. W imprezie uczestniczyło, aż siedmiu b. królów kurkowych.
Europejskie Spotkania Bractw Strzeleckich zainaugurowało Prezydium EGS z udziałem przewodniczącego EGS księcia Louisa de Merode oraz wielkiego mistrza zakonu św. Sebastiana arcyksięcia Karola von Habsbburga-Lotaryńskiego. Podczas obrad krakowska delegacja otrzymała kolejny czek na kwotę 3,3 tys. euro, będący kolejnym darem europejskich organizacji strzeleckich na rzecz budowy Centrum „Nie lękajcie się” im. Jana Pawła II w Łagiewnikach.

Oficjalna inauguracja spotkań odbyła się po popołudniu – bezpośrednio po uroczystej mszy św. w katedrze tucholskiej, odprawionej przez biskupa diecezji Hertogenbosch ks. dr. Antoniusa Lambertha Marię Hurkmansa, w trakcie której odbyła się uroczystość pasowania przez arcyksięcia Karola Habsburga rycerzy Zakonu św. Sebastiana. Godności tej dostąpili krakowscy bracia, b. królowie kurkowi w latach minionych: Stanisław Dyrda „Unijny”, Tadeusz Trzaska „Michałowiczanin”, Tadeusz Ryś „Niezłomny” i Piotr Skalski „Podolanin”.

W uroczystościach, które odbyły się w Tucholi, uczestniczyli przedstawiciele polskiej generalicji - dowódca operacyjny sił zbrojnych RP gen. broni Edward Gruszka oraz dowódca wojsk lądowych  gen. broni Zbigniew Głowienka, którzy są honorowymi braćmi krakowskiego Bractwa Kurkowego. Tekst i fot.: Janusz Michalczak 


Inwestytura Zakonu św. Sebastiana w Katedrze Wawelskiej z udziałem Wielkiego MIstrza arcyksięcia Otto von Habsburga i prezesa EGS księcia Charlesa-Luisa de Merode 


Rycerski Zakon św. Sebastiana

Rycerski Zakon św. Sebastiana zrzesza w Polsce 38 osób. Jest wśród nich 10 krakowian - ks. infułat Jerzy Bryła, prof. Czesław Dźwigaj, starszy bractwa  inż. Leszek Gołda, brat Jacek Kofin, honorowy prezes bractwa inż. Zdzisław Maj, płk w st. spoczynku Andrzej Turowicz, Krzysztof Gołda, Henryk Kuśnierz, Zdzisław Grzelka i Krzysztof Janarek należących do Krakowskiego Bractwa Kurkowego.

20 stycznia 2007 roku mszę świętą ku czci patrona zakonu odprawił w kościele Najświętszego Salwatora ks. inf. Jerzy Bryła. W kazaniu mówił o tym najbardziej znanym z obrazów świętym, który pochodził z Mediolanu i był oficerem w gwardii cesarza Dioklecjana. Po ujawnieniu, że jest chrześcijaninem, cesarz skazał go na śmierć. Usiłowano go zabić strzałami z łuków, jednak ocalał. Zatłuczono go dopiero pałkami. Świętego Sebastiana za swojego patrona obrały m.in. bractwa obronne, w tym Europejska Wspólnota Strzelców Historycznych (EGS).

W mszy świętej uczestniczyli członkowie Zakonu Rycerskiego św.  Sebastiana komturii V, obejmującej zasięgiem kraje Europy Środkowo– Wschodniej. Zakon jest wspólnotą chrześcijańską, realizuje wyłącznie cele dobroczynne i kościelne. W intencji zakonu odprawiane są rocznie dwie msze, jedna z nich 20 stycznia.


Europejska Wspólnota Strzelców Historycznych (EGS)

W Europejskim Stowarzyszeniu Historycznych Strzelców (EGS) jest zrzeszonych 28 federacji i związków z 12 krajów Europy. Należy do niego ok. 3000 stowarzyszeń z ok. 6 milionami członków. Już przed politycznym zjednoczeniem Europy udało się strzelcom doprowadzić w 1955 roku do powstania małego Związku Europejskiego, który stopniowo się rozwijał i umacniał. W efekcie - zaraz po otwarciu się Europy na wschód w roku 1989 roku - pierwsze stowarzyszenia z Polski stały się członkami EGS.

W ten sposób EGS było jedną z pierwszych europejskich organizacji, które otworzyły się w kierunku wschodnim. Regularne spotkania Stowarzyszenia podczas Europejskich Spotkań Bractw Strzeleckich, z których pierwsze odbyło się w 1975 roku w Aachen, doprowadziły Europejski Związek Strzelecki do dalszego rozwoju. Dawne historyczne związki strzeleckie, bractwa, gildie, szuterie, straże obywatelskie, które częściowo zachowały się do dzisiaj z czasów Średniowiecza, chcą tak jak kiedyś kultywować swoje własne tradycje.

Większość stowarzyszeń jest ściśle związana z kościołem, ponieważ mają rodowód chrześcijański. Ochrona wartości chrześcijańskich jest dziś możliwa przez braterskie współistnienie i przykład dawany przez pojedyncze osoby 

Zadania i cele EGS

Jako swój wkład do zjednoczonej Europy EGS pragnie kultywować tradycje i obyczaje zamkniętych stowarzyszeń i chroniąc je, wspierać ich rozwój. Odbywa się to z uwzględnieniem samodzielności i szczególnego charakteru poszczególnych związków członkowskich. EGS chce zachować i wzmocnić ducha europejskiego koleżeństwa i braterstwa, aby w ten sposób powstała trwała, łącząca narody przyjaźń. EGS pragnie wspierać i pielęgnować chrześcijańskie ideały w Europie, ale jednocześnie dbać o zachowanie tolerancji wobec myślących inaczej.

Cele te mają być osiągnięte poprzez:

- organizowanie wspólnych działań-  regularne spotkania stowarzyszonych związków

- organizację Europejskich Spotkań Bractw Strzeleckich

- organizowanie różnych zawodów na płaszczyźnie europejskiej ( powiewanie chorągwiami, muzyka, gra na bębnach, strzelanie z karabinu, strzelanie z ręki, strzelanie z łuku przekątnego)

- pomoc przy narodowych i międzynarodowych działaniach strzeleckich

- współpraca z władzami i organizacjami kościelnymi i świeckim

BRATERSTWO, WIERNOŚĆ I ODPOWIEDZIALNOŚĆ TO NAJWAŻNIEJSZE ZADANIA EGS

SPOŁECZNE ZAANGAŻOWANIE

Jako swój wkład do zjednoczonej Europy EGS pragnie kultywować tradycje i obyczaje zamkniętych stowarzyszeń,  chroniąc je i wspierająć ich rozwój. Odbywa się to z uwzględnieniem samodzielności i szczególnego charakteru poszczególnych związków członkowskich.

Działanie nie tylko dla siebie, lecz także dla innych stanowi dalszy obszar aktywności EGS. Regiony, stowarzyszenia członkowskie i związki poświęcają swój czas na rozwiązywanie najróżniejszych problemów społecznych. Wszędzie tam, gdzie strzelcy mają możliwość niesienia pomocy, bracia i siostry są gotowi do jej udzielenia. Domy seniora, domy dziecka, studnie w Trzecim Świecie, troska o przyrost ilości księży, pomoc na obszarach dotkniętych katastrofami to punkty, w których pomagają strzelcy w całej Europie.


Prezydium Europejskiej Wspólnoty Strzelców Historycznych (EGS)

 

Prezydent:    

REGION 1:

J. Charles-Louis

Prinz von Merode (B)

Prezydent Regionu:

 

Ernst Soboll (D)

Wiceprezydenci:

Sekretarz Regionalny :

Jos Verbeeten (NL)

Helmut Friedrich Tewes

Bernd Hellwig (D)

 

 

REGION 2:

Sekretarz Generalny:

Sekretarz Regionalny :

Peter - Olaf Hoffmann (D)

Andy Zopf (A)

 

 

Penningmeester:

REGION 3:

Drs. Louis Litjens (NL)

Sekretarz Regionalny :

 

Jo van den Biggelaar (NL)

Patron EGS

 

 Karl von Habsburg

REGION 4:

 

Sekretarz Regionalny :

 

Peter Ernst (B)

 

 

 

REGION 5:

 

Sekretarz Regionalny :

 

Andrzej Wegner (PL)


Andrzej Wegner


Urodzony 16. sierpnia 1960 r.  w Tucholi w rodzinie o bogatych tradycjach strzeleckich. Współzałożyciel Kurkowego Bractwa Strzeleckiego w Chojnicach w roku 1992 roku, a następnie inicjator reaktywowania Kurkowego Bractwa Strzeleckiego w Tucholi  (1995). Od tego momentu jego starszy. Król kurkowy 1993 (Chojnice) i 1999 (Tuchola). Od roku 1994 doradca prezesa Zjednoczenia Kurtkowych Bractw Strzleckich RP, a od roku 1997 prezes Zjednoczenia Kurkowych Bractw Strzeleckich Rzeczypospolitej Polskiej.

Od 1997 członek Plenarnego Posiedzenia EGS  oraz od 1998r. Sekretarz Regionu V - członek Prezydium.  W roku 2000 został członikiem Kapituły Rycerskiego Zakonu Św. Sebastiana. Od roku 1998 pełni funkcję starosty tucholskiego. Żona Iwona, dwóch synów.


Współczesna historia ruchu bractw strzeleckich w Polsce

Z dziejami polskich miast nierozerwalnie związane są bogate, wielowiekowe tradycje bractw strzeleckich. Najstarsze bractwa takie jak w Świdnicy, Krakowie czy Poznaniu powstały jeszcze w połowie XIII w. Z upływem lat zmieniały się ich społeczne funkcje, niemniej cha­rakter i formy podstawowej działalności bractw kurkowych chociaż z konieczności uwspółcześnione przetrwały w ogólnym zarysie niezmienione.

Tradycyjnie wykorzystując szerokie możliwości kształtowały po­stawy patriotyczne, preferowały działalność społecznikowską na rzecz lokalnych środowisk, w codziennej pracy czytelne były chrześcijańskie tradycje. Nie stronili równocześnie bracia kurkowi od bogatego życia towarzyskiego, uroczystości tradycyjnie zamykały biesiady z nieodłącznymi szklanicami piwa brackiego.

Miarą atrakcyjności organizacji moze być ilość bractw oraz mimo nie małych powinności stabilna liczba członków. Odrodzenie pań­stwowości po I wojnie stworzyło przed bractwami wiele problemów prawnych i organizacyjnych. Próbą przezwyciężenia tych trudności była inicjatywa grupy działaczy bractwa poznańskiego a zwłaszcza wybitnego propagatora strzeleckich tradycji Jana Łuczaka powołania organizacji jednoczącej bractwa strzeleckie. 7 sierpnia 1922 r. w sali poznańskiego "Bazaru" spotkało się 133 delegatów w przeważającej mierze z terenu woj. poznańskiego, powołali oni Zjednoczenie Bractw Strzeleckich Zachodnich Ziem Polski, przyjmując równocześnie pier­wszy statut. Nowo powstałe Zjednoczenie przyjęło jako naczelny cel swej działalności: "krzewienie tradycyjnego strzelectwa obywatelskiego, szerzenie idei bractw strzeleckich, budzenie świadomości poczucia obowiązków obywatelskich i państwowych względem Rzeczpospolitej Polskiej"...

Pierwszym prezesem wybrano dr Zygmunta Głowackiego. W 1923 r. w Poznaniu zwołano I kongres połączony ze zjazdem delegatów, w którym licznie uczestniczyli delegaci z Wielkopolski, Poznania i Śląska. Przyjęto również wzór odznaki Krzyża Zjednocze­nia używany przez nas do dziś.
W roku 1926 na IV Zjeździe Delegatów w Żorach poświęcono sztandar Zjednoczenia i podjęto uchwalę o rozpoczęciu wydawania miesięcznika "Proporzec'. Kolejny V Kongres Zjednoczenia zwołany w następnym roku do Grudziądza po długiej i ożywianej dyskusji przyjął obecna nazwę: Zjednoczenie Kurkowych Bractw Strzeleckich Rzeczypospolitej Polskiej. Bractwa o średniowiecznym rodowodzie coraz częściej zaczęły używać nazwy "kurkowe". Na kongresie grudziądzkim zatwierdzono i przyjęto klejnot króla Zjednoczenia ufundowany przez Józefa Lipińskiego z Mikołowa. Znacznym sukce­sem zarządu był akces do Zjednoczenia Krakowskiego Towarzystwa Strzeleckiego, co pozwoliło na utworzenie Okręgu Krakowskiego, oraz coraz bliższe kontakty z Mieszczańskim Towarzystwem Strzeleckim z Lwowa.
W 1929 r. nowym prezesem Zjednoczenia został inicjator jego powołania Jan Łuczak. Na zorganizowanym w tym samym roku w Poznaniu Kongresie przyjęto Hymn Zjednoczenia na melodię Marszu strzelców z 1863r., który towarzy­szy nam po dzień dzisiejszy. W latach 1930-1931 ukształtowała się struktura okręgowa, w 11 okręgach skupionych były 132 bractwa liczące łącznie ok. 8.000 członków. Z ogólnej liczby 500 bractw działało na terenie 4 okrę­gów wielkopolskich, zaś Poznań był niekwestionowanym centrum. W 1931 r. nowym prezesem Zjednoczenia wybrano Aleksandra Rataj­czaka, zaś po jego nagłej śmierci jeszcze w tym samym roku prezesem został Stanisław Maciejewski.
W 1934 r. przyjęto do Zjednoczenia Związek Polskich Towa­rzystw Strzeleckich z Francji. Ogromnym sukcesem okazał się ostatni z przedwojennych kongresów zorganizowany w 1936 r. w Gdyni. Kongres wypadł imponująco. Mimo znaczących odległości na zbiórce przed siedziba Komisariatu Rządu stanęło 856 braci reprezentujących 89 bractw, nad ich głowami łopotały 63 sztandary. Około 300 uczestni­ków dojechało w późniejszym terminie. Symboliczny w obliczu rosnącego zagrożenia wymiar miały zaślubiny polskich bractw strzeleckich z Bałtykiem.
Próbując dokonać bilansu tamtych lat trzeba dostrzegać, że po­wołanie Zjednoczenia dawało możliwość upowszechnienia nowych form współzawodnictwa w skali kraju i okręgów, co wydatnie podnosiło rangę strzeleckiego sukcesu. Zjednoczenie doprowadziło do przy­wrócenia polskiego oblicza ruch poprzez powrót do polskich tradycji i zwyczajów. Zyskało wysoki rangę i uznanie, a jego miarą były bez­pośrednie kontakty z prezydentem i prymasem. W chwili stworzenia ekonomicznych i organizacyjnych podstaw umożliwiających dalszy rozwój dziejowy kataklizm najboleśniej dotknął nasz ruch.
 
Druga wojna światowa przerwała na kilka dziesięcioleci rozwój tradycji bractw strzeleckich w Polsce. W pierwszych lalach po jej zakończeniu ówczesne komunistyczne władze zakazały działalności bractw strzeleckich podobnie jak większości stowarzyszeń. Rozproszeniu i częściowemu zniszczeniu uległa spuścizna historyczna i materialna strzeleckich organizacji, wydawało się, że nieliczne okruchy ocalić można jedynie na kartach książek i w muzealnych salach.